LEEP konizasyon işlemi nedir?

LEEP nedir?

LEEP konizasyon işlemi (rahim ağzı traşlaması), rahim ağzı kanseri öncüsü durumların tedavisinde kullandığımız işlemdir. HPV virüsünün neden olduğu rahim ağzı kanseri öncüsü lezyonların (CİN 1, CIN2, CİN3 gibi) varlığında, rahim ağzı kanseri gelişme riski belirgin olarak artmaktadır. Bu nedenle bu lezyonların tedavisi rahim ağzı kanserinin önlenmesi için şarttır.

LEEP, İngilizce “Loop Electrosurgical Excision Procedure” ifadesinin kısaltmasıdır ve Türkçeye “ilmek elektrocerrahi eksizyon işlemi” olarak çevrilebilir. 

Konizasyon ise serviksin anormal hücre içeren bölgesinin koni şeklinde çıkarılması anlamına gelir. 

Dolayısıyla LEEP konizasyon, ince bir tel ilmek aracılığıyla elektrik akımı kullanılarak rahim ağzındaki hasarlı veya anormal dokunun çıkarılması işlemidir.

Bu işlem genellikle, smear testinde veya kolposkopi sonrasında CIN (Servikal İntraepitelyal Neoplazi) olarak adlandırılan orta veya yüksek dereceli hücresel değişikliklerin saptanması durumunda önerilir. 

CIN, kanser öncesi bir durumdur ve tedavi edilmediğinde zamanla rahim ağzı kanserine ilerleme riski taşır. LEEP konizasyon, bu riskli dokuyu hem tedavi etmek hem de patolojik inceleme için örnek almak amacıyla uygulanan, dünya çapında yaygın ve güvenilir bir yöntemdir.

LEEP & Konizasyon, rahim ağzında kanser öncüsü lezyonu içeren riskli bölgenin cerrahi olarak çıkartılmasıdır. Rahim ağzının tamamının değil, sadece kanser riski olan bölgenin çıkartılmasıdır.

İşlem lokal veya genel anestezi ile hastalarımız ağrı hissetmeden yapılır. İşlem yaklaşık 10-15 dakika sürer. İşlem sonrası hastanede yatmaya gerek yoktur.

LEEP konizasyon işlemi sonrasında rahim ağzının tam olarak iyileşmesi 6 haftayı bulmaktadır. Bu iyileşme döneminde kanlı sulu akıntılar veya ara sıra hafif vajinal kanamalar görebilmekteyiz. Bu durumlar iyileşmenin doğal bir süreci olduğundan önem arzetmemektedir.

Özellikle çocuğu olmayan genç hastalarda bu işlem çok önemlidir. Rahim ağzının gereğinden fazla çıkartılması, gelecekte gebelik sırasında rahim ağzı yetmezliğine ve erken doğumlara neden olabilir. Rahim ağzındaki riskli bölgenin yetersiz çıkartılması ise hastalığın yetersiz tedavisine ve rahim ağzı kanserine neden olabilir. Bu nedenle işlemi yapacak jinekoloğun bu konudaki eğitimi ve tecrübesi  çok önemlidir. Tercihen bu işlemler bir jinekolojik kanser cerrahisi uzmanı tarafından yapılmalıdır.

LEEP işleri kimlere yapılır?

LEEP konizasyon, her kadına rutin olarak önerilen bir işlem değildir.

Genellikle aşağıdaki durumlarda gündeme gelir:

• Smear testinde orta veya ağır derecede anormal hücrelerin (CIN 2 veya CIN 3) saptanması
• Kolposkopi sırasında biyopsi ile doğrulanmış servikal displazi
• Yüksek riskli HPV tiplerinin (örneğin HPV 16, 18) persistan (kalıcı) enfeksiyonuna eşlik eden hücresel değişiklikler
• Tekrarlayan anormal smear sonuçlarının netleştirilmesi gerektiğinde

Hafif derecede hücresel değişikliklerde (CIN 1) genellikle önce takip yaklaşımı tercih edilir, çünkü bu değişikliklerin büyük bir kısmı vücudun bağışıklık sistemi tarafından kendiliğinden düzelebilir.

Kararı, hastanın yaşı, doğurganlık planları, lezyonun büyüklüğü ve doktorun klinik değerlendirmesi birlikte belirler.

LEEP ameliyatı nasıl yapılır ? 

• Önceliğimiz hastalarımızın ağrı duymamasıdır. Bu nedenle hafif anestezi (sedoanaljezi) altında işlem yapılır.
• Rahim ağzı net olarak görünür hale getirilir.
• Rahim ağzında CİN 2 veya CİN 3 lezyonunun yaygınlığını ve yerini saptamak için LUGOL solüsyonu denilen özel bir ilaç uygulanır. Bu sayede ne gereğinden fazla ne de eksik doku çıkartılmış olur.
• Özel bir LEEP koteri ile rahim ağzında kanser öncüsü lezyonu içeren doku çıkartılır.
• Kanama kontrolü sağlanarak işleme son verilir.
• İşlem süresi 15 dakikadır.
• İşlemi yapan cerrahın bu konudaki tecrübesi çok önemlidir. Gereğinden fazla doku çıkartmak gelecekte gebelik sırasında rahim ağzı yetmezliğine ve erken doğumlara neden olabilir, rahim ağzındaki riskli bölgenin yetersiz çıkartılması ise hastalığın yetersiz tedavisine ve rahim ağzı kanserine neden olabilir.

LEEP işlemi sonrası gebelik 

LEEP ve konizasyon işlemi sonrası gebelik mümkündür. Gebelik sırasında olası riskler rahim ağzı yetmezliği ve erken doğumdur. Bu nedenle özellikle genç hastalarda yapılacak bu işlemler çok önemlidir.

Cerrahi tecrübe ile ne gereğinden fazla ne de az çıkartmak optimal tedaviyi sağlar. Gelecekte gebelik sırasında sıkıntı yaşamamak için, bu konuda deneyimli ve özel eğitimli bir onkojinekolog ile iletişime geçmelisiniz.

Leep işlemi sonrası iyileşme süreci

LEEP ameliyatı sonrasında iyileşme süreci kişiden kişiye farklılık gösterebilir, fakat genel olarak aşağıdaki noktalar dikkate alınmalıdır:

• İşlemden sonraki birkaç hafta boyunca hafif kahverengi veya açık kanlı akıntı görülebilir; bu normaldir.
• Doktorlar genellikle 4-6 hafta süresince cinsel ilişkiye girilmemesini, tampon kullanılmamasını ve ağır fiziksel aktivitelerden kaçınılmasını önerir.
• Yüzme havuzu veya deniz gibi ortamlardan da bu süre zarfında uzak durulması tavsiye edilir, çünkü iyileşmekte olan doku enfeksiyona açık olabilir.
• Şiddetli kanama, kötü kokulu akıntı veya yüksek ateş gibi belirtiler fark edildiğinde vakit kaybetmeden doktora başvurulmalıdır.

Rahim ağzı dokusu genellikle birkaç hafta içinde kendini onarır ve doktor kontrolünde iyileşme süreci takip edilir.

LEEP konizasyonun doğurganlık ve gebelik üzerindeki etkisi

Hastaların en sık sorduğu sorulardan biri, bu işlemin gelecekteki gebelik planlarını nasıl etkileyeceğidir. Genel olarak LEEP konizasyon, doğurganlığı önemli ölçüde etkilemeyen bir işlem olarak kabul edilir.

Ancak, çıkarılan doku miktarına bağlı olarak rahim ağzı kısalabilir, bu da nadiren erken doğum veya rahim ağzı yetersizliği (servikal yetmezlik) riskini hafifçe artırabilir.

Bu nedenle, işlem sonrası gebelik planlayan hastaların, gebelik takiplerinde bu durumu doktorlarıyla paylaşmaları önemlidir.

Leep işlemi sonrası dikkat edilmesi gerekenler

LEEP işlemi sonrasında dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar şunlardır:

İlk günler

• Hafif kahverengi veya kanlı akıntı normaldir, genellikle 1-3 hafta sürebilir.
• Kramp benzeri hafif ağrılar olabilir; gerekirse doktorun önerdiği ağrı kesiciler kullanılabilir.
• İşlem günü dinlenmek, ağır kaldırmaktan kaçınmak faydalıdır.

4-6 haftalık iyileşme döneminde kaçınılması gerekenler

• Cinsel ilişki
• Tampon kullanımı (ped tercih edilmeli)
• Yüzme, denize/havuza girme
• Ağır egzersiz, ağırlık kaldırma
• Vajinal duş (douche) yapma

Doktora başvurmayı gerektiren belirtiler

• Aşırı kanama (ped 1 saatte ıslanıyorsa)
• Kötü kokulu, sarı-yeşil akıntı
• Ateş (38°C üzeri)
• Şiddetli karın/pelvik ağrı
• Pıhtılı yoğun kanama

Takip süreci

• İşlem sonrası genellikle 6 ay – 1 yıl içinde kontrol smear testi ve gerekirse HPV testi yapılmalı.
• Patoloji sonucu doktorla birlikte değerlendirilmeli; kenar temizliği (margin) negatifse takip aralığı belirlenir.
• Gebelik planlayanlar, rahim ağzı kısalığı riski açısından bu durumu doktoruna bildirmeli.

Takip nasıl olmalıdır?

CİN açısından negatif sınırlara sahip hastalar rutin taramaya dönmeden önce

·       2 negatif test elde edilene kadar 6 aylık aralar ile servikal smear ve/veya kolposkopi ile izlenmelidirler.

·       Alternatif yaklaşım ise tedavi sonrası HPV  testidir. Persistan HPV pozitifliği varsa kolposkopi yapılır. Hastalığın devamı açısından en duyarlı belirteç devam eden HPV pozitifliğidir.

·       Eksizyon sınırları pozitif ise re-eksizyon önerilir.

HPV, CİN1, CİN2, CİN3, rahim ağzı kanseri tedavisi özel bir eğitim ve tecrübe gerektirir. Prof.Dr.Gökhan Boyraz, bu alanda özel eğitim almış, Avrupa Akredite Jinekolojik Onkoloji Uzmanıdır.

Bugüne kadar binlerce HPV pozitif hastanın tedavisini sağlamış, takiplerini yapmıştır. Sizin de HPV testiniz pozitif ve rahim ağzı kanseri açısından riskiniz varsa tedavi ve takibinize bizimle devam edebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

1. LEEP işlemi ağrılı bir işlem midir?

İşlem sırasında lokal anestezi uygulandığı için hastalar genellikle yoğun bir ağrı hissetmez. İşlem sonrasında hafif kramp benzeri ağrılar olabilir, bu durum ağrı kesicilerle kolayca yönetilebilir.

2. LEEP konizasyon sonrası ne kadar sürede normal hayata dönülür?

Çoğu hasta işlemin yapıldığı gün veya bir gün sonra günlük aktivitelerine dönebilir. Ancak cinsel ilişki, tampon kullanımı ve ağır egzersiz gibi aktiviteler için doktorun önerdiği 4-6 haftalık iyileşme süresine uyulması gerekir.

3. LEEP ameliyatı kanser tedavisi midir?

LEEP konizasyon, kanser öncesi (prekanseröz) hücre değişikliklerinin tedavisi için kullanılır. Eğer patoloji sonucunda invaziv kanser saptanırsa, hastanın tedavi planı bir jinekolojik onkolog tarafından yeniden değerlendirilir.

4. LEEP konizasyon sonrası tekrar smear testi yapmak gerekir mi?

Evet. İşlem sonrası genellikle 6 ay ile 1 yıl içinde kontrol smear testi ve gerekirse HPV testi yapılması önerilir, çünkü bu işlem tüm HPV virüsünü vücuttan tamamen ortadan kaldırmaz, sadece anormal hücreleri temizler.

5. LEEP işlemi hamilelikte risk oluşturur mu?

İşlem doğurganlığı genel olarak etkilemez, fakat çıkarılan doku miktarına bağlı olarak ileride gebelik sırasında rahim ağzı yetersizliği riski hafifçe artabilir. Bu nedenle gebelik öncesi ve sırasında doktor takibi önemlidir.

6. LEEP konizasyon ile kriyoterapi arasındaki fark nedir?

Kriyoterapi anormal dokuyu dondurarak yok ederken, LEEP konizasyon dokuyu fiziksel olarak çıkararak patolojik inceleme için örnek elde edilmesine olanak tanır. Bu nedenle LEEP, hem tedavi hem tanısal açıdan daha kapsamlı bilgi sunar.

Prof.Dr.Gökhan BOYRAZ

Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı
Jinekolojik Kanser Cerrahisi Uzmanı (Onkojinekolog)
Laparoskopik Cerrahi Uzmanı

Randevu:

0 536 813 7940
0 536 883 0159